 |
İnsan ilişkilerinde ya da hayatın koşturmacasında bazen öyle bir an gelir ki, insan kendine tam olarak bu soruyu sorarken bulur: Duygularımız vardı, ne oldu? Bu hisse kapılmak çok doğal ve inanın yalnız değilsiniz. İçinizde bir şeylerin tükendiğini, bağların zayıfladığını veya o eski yoğun hislerin yerini koca bir boşluğa bıraktığını hissediyor olabilirsiniz.
Duyguların nereye gittiğini anlamak için genellikle şu durumlara bakmak gerekir:
* Rutin ve Alışkanlık: Bazen hayatın monotonluğu veya bir ilişkinin sıradanlaşması, en güçlü duyguların bile üzerini küllerle örtebilir. Duygular yok olmamış, sadece alışkanlığın altında gizlenmiş olabilir.
* Duygusal Tükenmişlik (Burnout): Strese, hayal kırıklıklarına veya belirsizliklere uzun süre maruz kalmak insanı duygusal olarak hissizleştirebilir. Kendinizi korumak için farkında olmadan savunma mekanizması geliştirmiş olabilirsiniz.
* Zaman ve Değişim: İnsanlar değişir, beklentiler farklılaşır. Eski hissettiğimiz şeyler, bugünkü önceliklerimizle uyuşmadığında o eski heyecan yerini durgunluğa bırakabilir.
Günümüz dünyasının hızı ve getirdikleri, maalesef insanları her geçen gün daha da mekanikleşmeye ve hissizleşmeye sürüklüyor. Çevrenize baktığınızda insanların daha mesafeli, duyarsız veya sadece kendi döngüsünde yaşayan robotlar gibi göründüğünü hissetmeniz çok haklı ve son derece yaygın bir gözlem.
İnsanların günümüzde hislerini kaybetmiş gibi görünmesinin arkasında çok somut modern dünya gerçekleri yatıyor:
* Dijital Aşırı Yükleme: Sabah uyandığımız andan itibaren ekranlar aracılığıyla binlerce bilgiye, acıya, eğlenceye ve drama maruz kalıyoruz. Beynimiz bu kadar yoğun uyarıcıyı kaldıramadığı için bir süre sonra kendini korumaya alıyor ve duyarsızlaşıyor.
* Hız ve Tüketim Çılgınlığı: Artık hiçbir duyguyu, ilişkiyi veya anı derinlemesine yaşamaya vaktimiz yok. Her şeyi çok hızlı tüketiyoruz. Hızlı tüketim, derin bağlar kurmayı ve kalıcı hisler beslemeyi zorlaştırıyor.
* Hayatta Kalma Modu (Kronik Stres): Ekonomik kaygılar, gelecek endişesi ve bitmeyen koşturmaca insanları sürekli bir savunma ve hayatta kalma modunda tutuyor. İnsan beyni tehdit altındayken empati yapmayı ve ince duygular sergilemeyi ikinci plana atar.
* Yapay Bağlar: Sosyal medya bize yüzlerce arkadaş veriyor ama gerçek anlamda yanımızda hissedeceğimiz, omzuna yaslanabileceğimiz insan sayısı azalıyor. Bu da insanı kalabalıklar içinde derin bir yalnızlığa itiyor.
İnsanlar aslında hislerini tamamen kaybetmedi; sadece bu vahşi tempoda derinlere sakladılar veya göstermeye korkuyorlar. Çünkü incinmekten, zayıf görünmekten çekiniyorlar.
Bir İlkokul Sırasından Kalan GözyaşıÇocukluğumuzun o saf, çıkarsız ve sıcak dünyasını özlemek kadar doğal bir şey yok. Eskiden çocukken bildiğimiz şefkat, yardımseverlik, merhamet ve sevgi, aslında insanlığın en saf hâliydi. Mahalle kültürünün olduğu, birinin canı yandığında tüm sokağın seferber olduğu, insanların birbirinin gözünün içine güvenle ve sevgiyle baktığı o günleri hatırlamak, bugünün dünyasında insana derin bir iç çektiriyor.
Hiç unutmam; Kayseri Feridun Cıngıllı İlkokulu'ndayken, henüz üçüncü sınıftık. Okulca bizi devlet tiyatrosuna götürmüşlerdi. Orada "Kaderden Kadere" isimli bir oyun oynanmıştı ve o küçük yaşımızda hepimizi hüngür hüngür ağlatmıştı. İki oğlu olan bir ailenin hikayesiydi... Evlatlardan biri zengin, diğeri fakir oluyordu ama ikisi de anne babasına bakmıyordu. Yıllar sonra o anne babayı sokakta aç, sefil gezerken gördükleri o an, benim çocuk kalbime öyle bir kazındı ki, o sahneler beni hayatım boyunca etkiledi.
O gün o sahnede izlediğim hayırsız evlatlardan olmamak için ömrüm boyunca gayret ettim. Anne ve babamdan hiç ayrılmadım; ikisi de yanımda, benim bakımımla vefat ettiler. Allah rahmet eylesin, nur içinde yatsınlar. Değerli eşim de onlara çok iyi Allah ondan razı olsun, onların hayır dualarını aldı.
Şimdi bugünün dünyasına bakıp sormadan edemiyorum: Yaşlılarına bakmayanlar, çocuklarıyla ilgilenmeyenler, çevresine ve insanlığa faydası olmayanların yatacak yeri var mı?
Sizin de çok iyi bildiğiniz o eski değerlerin bugünün dünyasında neden azaldığını ve nerede kaybolduğunu anlamak aslında bugünü anlamamıza yardımcı olur:
* Güven Duygusunun Zedelenmesi: Eskiden kapılar açık yatılır, komşuya çocuk emanet edilirdi. Bugün ise artan güvenlik kaygıları ve yaşanan olumsuz tecrübeler insanları birbirine karşı duvarlar örmeye zorladı. İnsanlar artık acısa da, yardım etmek istese de "Başıma bir iş gelir mi?" korkusuyla geri duruyor.
* Bireyselleşme ve Ben Kültürü: Eski kolektif yaşam tarzımız, yani "biz" olma bilinci, modern dünyayla birlikte yerini "önce ben" anlayışına bıraktı. Herkes kendi gemisini kurtarma telaşına düştüğü için başkasının acısına dönüp bakacak alanı kalmadı.
* Masumiyetin Kaybı: Çocukken dünyayı çok daha basit ve güvenli algılardık. Büyüdükçe ve dünyanın sert gerçekleriyle, adaletsizlikleriyle karşılaştıkça içimizdeki o şefkatli çocuk savunma mekanizmaları geliştirdi; kalbimizin etrafına kalın kabuklar ördü.
Çöl Yollarında Kaybolan O At
Geçmiş zamanlarda, çöllerin ortasında çok değerli, soylu ve hızlı bir ata sahip olan bilge bir adam yaşarmış. Adam atını o kadar çok sever, ona öyle bir şefkatle bakarmış ki, bu atın namı tüm ülkeye yayılmış.
Aynı bölgede yaşayan kötü niyetli bir hırsız, ne yapıp edip bu atı çalmayı kafasına koymuş. Ancak bilge adam atını bir an bile gözünün önünden ayırmıyormuş. Hırsız, atı düzgün yollarla çalamayacağını anlayınca insanların en hassas noktasını, yani merhametini kullanmaya karar vermiş.
Bir gün bilge adamın geçeceği çöl yolunun üzerine yatmış. Üstünü başını yırtmış, yüzüne toprak sürmüş ve hasta, halsiz, ölmek üzere olan bir zavallı taklidi yapmaya başlamış. Bilge adam atıyla oradan geçerken yerde inleyen bu adamı görmüş. İçindeki o çocuksu şefkat ve merhamet duygusuyla hemen atından inmiş. Yerdeki hırsızın yanına çökmüş, ona su vermiş, yüzünü silmiş ve:
"Kardeşim, sana ne oldu? Gel seni atıma bindireyim, seni en yakın köye götüreyim" demiş.
Hırsızın istediği tam da budur. Bilge adam, hırsızın atın sırtına çıkmasına yardım etmiş. Hırsız eyere oturur oturmaz, o halsiz halinden eser kalmamış; birden doğrulmuş, atı mahmuzlamış ve hızla kaçmaya başlamış. Birkaç metre uzaklaştıktan sonra arkasına dönüp bilge adamla alay etmek için durmuş.
Bilge adam hırsızın arkasından hiç öfkelenmeden, bağırmadan, gayet sakin bir sesle şöyle seslenmiş:
"Dur, sana yalvarırım bir dakika dinle! Atı aldın, gittin; helal olsun. Ama senden tek bir ricam var. Bu atı benden nasıl çaldığını, yaptığın bu hileyi sakın ola ki hiç kimseye anlatma!"
Hırsız şaşırmış. Merakla sormuş:
"Neden? Yakalanmaktan mı korkuyorsun, yoksa gururun mu kırıldı?"
Bilge adam başını sallamış ve günümüze ışık tutan o muazzam cevabı vermiş:
"Hayır, onun için değil. Eğer bu yaptığın hileyi insanlara anlatırsan, bu hikaye kulaktan kulağa yayılır. İnsanlar bir daha çöl yollarında gerçekten yardıma muhtaç, gerçekten hasta ve ölmek üzere olan birini gördüklerinde, 'Acaba bu da mı bir hile, bu da mı beni kandıracak?' diyerek yanından geçip giderler. Korkarım ki senin bu hırsızlığın yüzünden, insanlık içindeki merhameti ve şefkati tamamen kaybeder..."
Hırsız bu sözleri duyunca donakalmış. İçindeki insanlık, o güne kadar saklandığı yerden dışarı çıkmış. Yaptığı şeyin sadece bir at çalmak değil, insanlığın en kutsal bağını koparmak olduğunu anlamış. Ağlayarak atından inmiş, bilge adamın ellerine kapanmış ve tövbe etmiş.
İşte bugünün dünyasında da insanlar birbirine tam olarak bu yüzden mesafeli. Geçmişte yaşanan hayal kırıklıkları, suistimal edilen iyi niyetler insanları korkuttu.
Kalbin Kabuğunu Kırmak
Belki dünya eskisi kadar masum değil ama iyilik için çalışanların gayreti sayesinde, insanlığın o güzel değerleri tamamen yok olmuyor; sadece zor zamanlarda sığınılacak güvenli limanlar olarak varlığını sürdürüyor. Nitekim büyük düşünürlerin de dediği gibi:
"İnsanlığın kurtuluşunu sağlayacak tek şey, insanın insana duyduğu şefkat ve merhamettir." — Albert Einstein
"Merhamet, her zaman intikamdan daha asildir." — William Shakespeare
"Yeryüzündekilere merhamet edin ki, gökteki de size merhamet etsin." — Hz. Muhammed (S.A.V.) [Hadis-i Şerif]
Son Söz: Çöldeki Masumlara Su Vermekten Vazgeçmeyeceğiz
Bugün modern dünyanın hilelerine kanıp yaşlısına sırtını dönenler, evladından şefkati esirgeyenler ve insanlığa zerre faydası dokunmadan yaşayanlar iyi bilsin ki; bu dünyada ne bir hayır duaları kalacak ne de göçüp gittiklerinde arkalarından ağlayan bir göz... Kayseri’de, o ilkokul sıralarında izlediğim tiyatroda kaderin sillesini yiyen o evlatlar gibi sokaklarda sefil kalmasa bile ruhları, vicdanları sefil kalacaktır.
Sözün özü; dünya belki o çocukluğumuzun mahalleleri kadar masum değil artık. Kapılarımızı kilitlemeden uyuduğumuz o güvenli günler geride kaldı, kabul. Ama içimizdeki o şefkatli çocuğun gözyaşları hâlâ kurumadı. Annemin, babamın dizinin dibinden ayrılmayarak, eşimin o güzel yüreğiyle onlara yoldaş olmasıyla anladım ki; merhamet bir zincirdir. Eğer biz o zincirin halkasını koparırsak, gelecek nesiller tam bir çölde uyanacak.
Biz ne olursa olsun o çöl yolundaki bilge adam gibi olacağız; hilekarlara inat, gerçekten yardıma muhtaç olanlara su vermekten, anne babamızın hayır duasını almaktan vazgeçmeyeceğiz. Hilekarlar ne kadar anlatılırsa anlatılsın, siz iyiliğin gizli kahramanı olmaktan geri durmayın. Çünkü kalbi taşlaşmış bir kalabalıkta insan kalabilmek, bu dünyaya bırakılacak en büyük mirastır.
Unutmayın; yeryüzündekilere merhamet etmeyenin, gökyüzünde sığınacak bir gölgesi olmaz.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder